Γράφει ο Σπύρος Παπασπύρος

Μπορεί τα εθνικά να επισκιάζουν αλλά εκκρεμεί η αναγκαία και αναπόφευκτη απάντηση στην πολλαπλή κρίση. Η Εαρινή Σύνοδος του ΔΝΤ, τα stress tests των τραπεζών, η σύνοδος Κορυφής ΕΕ - Δυτικών Βαλκανίων, Eurogroup, Σύνοδος ΝΑΤΟ, νέο Eurogroup, Συνεδρίαση Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Διαδρομή στην οποία από τις σχέσεις με την Τουρκία μέχρι την οικονομία, το σκοπιανό, το προσφυγικό, το πλαίσιο στα Βαλκάνια, την τελευταία αξιολόγηση και δόση ή την μετεξέλιξη του ESM σε Ευρωπαϊκό Νομισματικό Ταμείο, συγκροτείται η ατζέντα του τρίμηνου για την χώρα. Δεδομένες οι πιέσεις αλλά και η προβληματικότητα καθώς πολλή σκουριά συγκεντρώνουν οι βραχύβιες εσωτερικές σκοπιμότητες, όπου “μαδάμε” μαργαρίτες για το χρόνο εκλογών, τα μεγάλα γεωπολιτικά παίγνια, και καθιστούν κρίσιμη και καθόλου ευθεία την πορεία.

Και στις συζητήσεις γύρω από τις σούβλες τρία ήταν τα χαρακτηριστικά: η επανεμφάνιση της αποστροφής για την καθεστηκυία “πολιτική τάξη” πραγμάτων, οι εικασίες για τις εκλογές ή για επεισόδιο στο Αιγαίο και η ηχηρή σιωπή των νεότερων. Οι νέοι δεν μιλούν ούτε για τον μισθό της υποαπασχόλησης που είναι κάτω από το επίδομα ανεργίας ή την ωριαία αποζημίωση ή τις ώρες εργασίας ή την ετερο-απασχόληση που οι συνθήκες και οι ανάγκες ζωής, και πρωτίστως οι πολιτικές, επιβάλλουν. Το ερώτημα το τι συσσωρεύει και τι ενσωματώνει η κοινωνία στην νέα πραγματικότητα είναι καίριο. Είναι όμως βέβαιο, από τα αφιλτράριστα λεγόμενα και το “κρασάκι που λύνει γλώσσες”, ότι υπάρχει διαφορετική ανάγνωση και ερμηνεία της κανονικότητας ή των παρεκκλίσεων από αυτή που κυριαρχεί στον κυρίαρχο πολιτικό λόγο.

Το αίσθημα σε αρκετούς ότι θεωρούνται “περιττοί άνθρωποι” από όσους/ όσες παίρνουν αποφάσεις και ότι είναι “σπατάλη ζωής” η ενασχόληση με την πολιτική ή η στήριξη πολιτικών αφού μόλις “κάνουν την δουλειά τους” ξεχνούν, είναι διάχυτο. Το σύστημα και ο συστημικός λόγος, δηλαδή η ρύθμιση σε προκαθορισμένη σειρά, η “διακυβέρνηση με τάξη” που πολλοί νομίζουν ότι αποτελεί απάντηση στην κρίση, χωρίς να μιλούν για το ίδιο το συστημικό μοντέλο, μάλλον λειτουργεί αρνητικά. Είναι άλλοι οι “εχθροί” των κυρίαρχων πολιτικών και άλλοι των πολιτών. Ακόμη και εκεί που φαίνεται να ταυτίζονται πχ “να μπούν οι κλέφτες φυλακή” η τάξη πραγμάτων τόσο σε πρόσωπα όσο και σε ιεραρχήσεις είναι διαφορετικής “εχθρικότητας”.

Το ορθολογικό και το ανορθολογικό, οι μνημονιακοί και μεταμνημονιακοί σχεδιασμοί, δείχνουν να μην “βρίσκουν ή να φέρνουν αρκετά στην θέση τους”. Άλλωστε οι “παρίες”, οι “περιθωριακές” ομάδες ανθρώπων είναι “προϊόν” αυτής της κανονικότητας και των προγραμμάτων. Οι νέοι πολιτικοί δογματισμοί επηρεάζουν τις σχέσεις, τις στάσεις και τις τάσεις στις σύγχρονες κοινωνίες αλλά εφήμερα και όχι με τα παλιά και πιο σταθερά χαρακτηριστικά. Ακόμη και η έκφραση των συναισθημάτων ακολουθεί τους ρυθμούς εναλλαγής της εποχής. Ο νεοφιλελευθερισμός της κατανάλωσης παλιώνει γρήγορα τις πολιτικές και τις κάνει άχρηστες, διατηρούνται για ένα διάστημα και σε πρώτη ευκαιρία οι πολίτες τις ρίχνουν στο καλάθι. Αναλώσιμα, φευγαλέα τα στοιχεία όπως και οι ανθρώπινες σχέσεις καθώς το μόνο που διαρκεί είναι η σκουριά στην ζωή των ανθρώπων και σε ορισμένα είδη καταστάσεων που είναι καταναγκαστικές και υπό εξέλιξη. Έτσι αν εξαιρέσει κανείς την ρητορική κλιμάκωση με την γείτονα, η ανησυχία που διαμορφώνει όλα τα άλλα -από την αλλαγή του εκλογικού συστήματος στις αυτοδιοικητικές εκλογές έως την συνταγματική αναθεώρηση ή τις επιθυμίες για κάλπες πριν τις εξετάσεις, το φθινόπωρο ή το ´19- είναι ντέρμπι με χαμηλό ενδιαφέρον για τους μη φανατικούς.

Και όσο οι πολίτες και οι κοινωνίες δεν κατανοούν τους μηχανισμούς, τις διαδικασίες, την ιθαγένεια και την γενεαλογία πολιτικών ή δεν βλέπουν προτάσεις σοβαρών δομικών ρυθμίσεων, κατασκευών και διευθετήσεων τόσο ερωτοτροπούν με το “χάος” στον αντίποδα της σταθερότητας όπως την ορίζουν οι κύριοι πολιτικοί παίκτες εδώ, στην Ουγγαρία, την Ευρώπη ή τον κόσμο, που κινούνται στο σχοινί σε ότι αφορά την διεθνή ασφάλεια.

Η μόνη συνθήκη που δημιουργεί εστία ενδιαφέροντος είναι η καινοτομία και εδώ ίσως έχουμε μια νέα αντίληψη, νέο τρόπο που βιώνεται υποκειμενικά το περιβάλλον και συνεπάγεται ανάδυση καλύτερων δυνάμεων παντού. Η διαπάλη αυτή στον εαυτό του καθενός, της καθεμιάς, των χωρών, των περιφερειών, των ηπείρων, του κόσμου απεικονίζει την αιώνια αναμέτρηση ανάμεσα στο παλιό και το νέο και τροφοδοτεί την πρόοδο. Επομένως κάποια αιώνια ακόμη δεν τρύπησαν!

 

Κυριακή, 15 Απριλίου 2018 19:12

Οι σχέσεις δεν έχουν manual!

Γράφει ο Ψυχολόγος-Σύμβουλος Γάμου Γιάννης Ξηντάρας *

Προφανώς οι σχέσεις δεν έχουν, ούτε θα μπορούσαν να έχουν, ένα manual εγχειρίδιο το οποίο θα μας καθοδηγούσε στην σωστή διαχείριση τους. Είναι κατά συνέπεια αναπόφευκτο οι σχέσεις μας συχνά να έχουν προβλήματα, μερικές φορές ανυπέρβλητα. Ωστόσο η εμπειρία , η κοινή λογική και πάνω απ’όλα η “χαμηλή περιεκτικότητα” σε εγωισμό είναι το πιθανότερο καλοί οδηγοί στο να αποφύγουμε ορισμένες σίγουρες κακοτοπιές!

Με γνώμονα τους 3 παραπάνω άξονες προτείνονται οι εξής βασικές κατευθύνσεις :

1.      Δεν μπορεί να φταίνε πάντα/μόνο οι άλλοι… Αυτό δεν είναι σχέση! Η σχέση προϋποθέτει δύο μέρη, αλληλένδετα. Άρα κάπου εκεί βρισκόμαστε και εμείς… Χρειάζεται ο καθένας να αναλάβει την ευθύνη του, το μερίδιο ευθύνης που του αναλογεί και όχι να το φορτώνει στον/ην άλλον/η, όσο κι αν αυτό μας βολεύει...

2.      Δεν μπορεί να περιμένουμε απ΄τον/την άλλον/η να κάνουν αυτοί το πρώτο βήμα-ούτε μπορούμε πάντα να κάνουμε το πρώτο βήμα εμείς! Μαζί ''τα κάνουμε'', μαζί πρέπει και να τα “μαζέψουμε”… («it makes two to tango!»). Η ανάληψη της πρωτοβουλίας σε μια κρίσιμη στιγμή της σχέσης είναι πολύ σημαντική και υπό μια έννοια τιμά αυτόν που την παίρνει, όμως και πάλι θα πούμε ότι δεν μπορεί αυτός/η που παίρνει την πρωτοβουλία να είναι πάντα ο/η ίδιος/α, γιατί προφανώς αυτό κάποια στιγμή κουράζει...

3.      Αφήστε έξω από το πρόβλημα τους γονείς σας!.. Όσο πιο μακριά τόσο καλύτερα - όσο περισσότερο ανακατεύονται τόσο το χειρότερο! Διαφορετικά οι δύο γίνονται έξι, με κίνδυνο οι έξι να γίνουν δώδεκα μετά γινόμαστε από δύο χωριά χωριάτες! Ίσως μία συμβουλή ενός φίλου να μπορεί να βοηθήσει, όμως θα λέγαμε καλύτερα όχι ενός γονέα: Οι γονείς σπάνια μπορούν να μείνουν ουδέτεροι σε τέτοια θέματα και ακόμα σπανιότερα αντέχουν αυτό που τους λέμε… και έτσι (ίσως και) άθελα τους αντί να βοηθήσουν ρίχνουν λάδι στη φωτιά!

4.      Αφήστε λίγο το” σίδερο να κρυώσει…”. Οι πρώτες ώρες (κάποιες φορές και οι πρώτες μέρες) δεν είναι καλοί σύμβουλοι στις αντιδράσεις μας… Πάρτε λίγο χρόνο, «πάρτε μία ανάσα», συλλογισθείτε, αναλογισθείτε, συμβουλευθείτε… και ύστερα μιλήστε: ήρεμα, όσο γίνεται, αν θέλετε να τα βρείτε. Αλλιώς με τις άμεσες, συχνά σπασμωδικές αντιδράσεις, το μόνο εύκολο είναι να τσακωθείτε βαθαίνοντας την κρίση ακόμα περισσότερο.

Ομολογουμένως, ''τι δύσκολες'' που είναι οι σχέσεις… Δύσκολες και υπέροχες! Και τι αδικία… Πόσο δύσκολα χτίζονται και πόσο εύκολα γκρεμίζονται! Για αυτό προσοχή στα θεμέλια…

*Ο Γιάννης Ξηντάρας είναι Ψυχολόγος-Σύμβουλος Γάμου, απόφοιτος Πανεπιστημίου Αθηνών και Strathclyde University. Μέλος του Συλλόγου Ελλήνων Ψυχολόγων και της Ελληνικής Προσωποκεντρικής και Βιωματικής Εταιρείας, επιστημονικός υπεύθυνος στο Κέντρο Συμβουλευτικής και Ψυχολογικής Υποστήριξης “Επαφή”. 

 

Σάββατο, 14 Απριλίου 2018 08:08

Tα εικονίσματα..

Γράφει ο Αλέξανδρος Χουλιαράς

Παρασυρμένος από την όλη θρησκευτική κατάνυξη των ημερών είπα να καταθέσω κάποια στοιχεία από την θρησκευτικότητα των ανθρώπων των προβιομηχανικών κοινωνιών, που εκμετρούσαν το βίο τους στην κοινότητά τους και στην ενορία τους. 

Η ζωή του αγροίκου των βουνών εκπολιτιζόταν και προστατευόταν από τα διάφορα θρησκευτικά “δρώμενα και φανερώματα”. Γι΄ αυτό το λόγο εν οίκω είχε το εικονοστάσι του και εν δήμω τις εκκλησιές τα ξωκλήσια και τα εικονίσματα. 

Από την περιφέρεια του οικισμού του χωριού μου, όπως και κάθε χωριού, ξεκινούσαν ακτινωτά οι δρόμοι για τα χωράφια, τα λιβάδια, τα βοσκοτόπια και τα δάση. Στην αρχή κάθε στράτας υπήρχε κάποιο ξωκκλήσι ή εικόνισμα. Στο Κρίκελλο τούτους τους δρόμους βλογούσαν και σηματοδοτούσαν τέσσερα καλοφτιαγμένα ξωκλήσια κι άλλα τόσα γραφικά εικονίσματα. 

Το πρώτο εικόνισμα της φωτογραφίας είναι του Αγίου Φανουρίου και βρισκόταν στην αρχή της κεντρικής οδικής αρτηρίας του χωριού, που έφτανε μέχρι το Γαρδίκι και τα Πουγκάκια. Ήταν το “κόνισμα”, που ως νεολαίος γεωργοκτηνοτρόφος “προσκυνούσα” σχεδόν καθημερινά. Πριν εξήντα χρόνια ήταν ετοιμόρροπο και κάποια φορά το έσπρωξα λίγο και κατέρρευσε και τότε μέσα από τα ερείπια αποκαλύφτηκε μισός τρουβάς παλαιά νομίσματα, που για πολλά χρόνια οι διαβάτες έριχναν στη σχετική θυρίδα κι αυτά χάνονταν στις εσωτερικές ρωγμές του εικονίσματος.

Όλοι σταυροκοπιούνταν περνώντας από τα εικονίσματα. Μέχρι και ο αθυρόστομος περί αυτά μπάρμπα Μήτσος σταυροκοπιόταν ευλαβικά. Mια φορά, για κάποιο λόγο πήραν τις εικόνες απ΄ το εικόνισμα του Αη-Γιώργη κι όταν αυτός σταυροκοπήθηκε του λένε ειρωνικά: “Στις πέτρες έκανες το σταυρό σου, αφού δεν έχει εικόνες μέσα” κι αυτός λέει: “Κι αν δεν έχει εικόνες στον περδίκη μου εμένα”.

Μεταπολεμικά, εκτός απ΄ αυτά τα, τύπου οβελίσκου, εικονίσματα έφτιαχναν σε στρατηγικά σημεία των δρόμων στεγασμένα εικονίσματα, που λειτουργούσαν και σαν καταφύγια σε κακές καιρικές συνθήκες.

Η εποχή της φυσικής θρησκευτικότητας των ανθρώπων παρήλθε ανεπιστρεπτί και σήμερα κυριαρχεί η ιδιοτελής ή η δεισιδαιμονική θρησκευτικότητα. Για παράδειγμα εκατοντάδες κατότεχνες κατασκευές και κιτσαριά κοσμούν τις επικίνδυνες στροφές των δρόμων, όπου οι ατζαμήδες και απρόσεκτοι οδηγοί τιμούν τον προστάτη άγιο της βλακείας τους. Αυτούς τους σκουριασμένους γκαζοτενεκέδες κανένας θρησκόληπτος ή ιδιοτελής άρχοντας δεν ξηλώνει και οι πιστοί αρχόμενοι όχι μόνο δεν διαμαρτύρονται, αλλά πολλοί απ΄ αυτούς διερχόμενοι σταυροκοπιούνται ευλαβώς.

Εκτός από τους καζοτενεκέδες των δρόμων, ο λαός προσκυνά και τα πολιτικά εικονίσματα. Στο μπλε εικόνισμα λατρεύουν τον Καραμανλή, στο πράσινο σαλιαρίζουν με τον πρωτόκλητο ενός ανύπαρκτου σοσιαλισμού, τον Ανδρέα, στο μαύρο οπλομαχούν υπό τα όμματα του Χίτλερ και των ομογάλακτων εθνικών μας βρυκολάκων, στο κόκκινο εξομολογούνται στο Μαρξ και το Λένιν και τελευταία εμφανίστηκε δυναμικά το ροζέ εικόνισμα, το οποίο δεν έχει ακόμα εικόνες, ο λαός όμως σταυροκοπιέται λέγοντας: “Κι αν δεν έχει εικόνες στον περδίκη μου εμένα!”.

Mια ενδιαφέρουσα συνέντευξη, τον Απρίλιο του 2013 στην Αθήνα ,έδωσε ο εκλιπών Βασίλης Πριόβολος(Καπετάν Ερμής),στο συγγραφέα κ.Βασίλη Χαλαστάνη.

Απόσπασμα αυτής της συνέντευξης που δόθηκε στο αίθριο της Χαριλάου Τρικούπη 43 θα διαβάσετε παρακάτω  στοιχεία για την ζωή και την δράση του "Ερμή"...

-Ο Άρης μια μικρή δύναμη είχε την προσωπική του φρουρά, τους λεγόμενους Μαυροσκούφηδες. Ένας απ’ αυτούς ήμουνα κι εγώ όταν συνάντησα τον Άρη για πρώτη φορά στη σύσκεψη στο Παπαρούσι Ευρυτανίας στις 6 Νοεμβρίου 1942. Εγώ πρώτα συνάντησα τον Άθω Ρουμελιώτη στο χωριό Άγραφα και ούτε είχα ακούσει ποτέ για τον Άρη.

Γεννήθηκα το 1918.

Τον Οκτώβριο του 1940 με βρήκε το τελεσίγραφο του Μουσολίνι στη Σχολή Εφέδρων Ανθυπολοχαγών της Σύρου. Έτυχε να έχω συμμαθητή μου το Γρηγόρη Λαμπράκη. Εκεί στη Σύρο πληροφορήθηκα ότι κάθε χρόνο στις 15 Αυγούστου η Σχολή έστελνε ένα άγημα στην Τήνο για να δώσει μεγαλύτερη αίγλη στη γιορτή της Παναγίας. Μόλις φτάσαμε στην Τήνο μια ομάδα από 12 αποφοιτήσαντες εφέδρους ανθυπολοχαγούς μεταξύ αυτών κι εγώ και ο Γρηγόρης Λαμπράκης, αφήσαμε τις αποσκευές μας στην προβλήτα κι εκείνη τη στιγμή αγκυροβόλησε το καταδρομικό Έλλη, το οποίο τορπιλίστηκε από τον Μουσολίνι, ενώ η πρώτη τορπίλη αστόχησε κι έσκασε στην προβλήτα μπροστά στα πόδια μας. Τότε ένας καλός κολυμβητής από την ομάδα μας βούτηξε στα νερά κι έβγαλε ένα κομμάτι της τορπίλης κι έδειξε από το μεγαλείο του Μουσολίνι, αυτού του δικτάτορα.

-Πώς βρεθήκατε από τη Σύρο στα Άγραφα; Πότε τελείωσε η θητεία σας και πού διοριστήκατε δάσκαλος;

Το 1939 διορίστηκα δάσκαλος προτού υπηρετήσω στο στρατό. Διορίστηκα στο συνοικισμό Σύχνικο που ανήκει στο χωριό Μοναστηράκι Αγράφων. Εκεί πρώτα ήταν ο Στέφανος ο Θάνος ένας περίφημος δάσκαλος και κομμουνιστής.

 -Εσείς τον κομμουνισμό που τον είχατε υιοθετήσει; Πού τον ασπαστήκατε; 

Στο Καρπενήσι, από μαθητής ακόμη, με τον Παπακαρυά Γυμνασιάρχη μου. Υπήρχαν άνθρωποι στο Μεσοπόλεμο στο Καρπενήσι που είχαν κομμουνιστικές ιδέες κι εγώ από μαθητής είχα ασπασθεί τέτοιες ιδέες.

Είχα αποφοιτήσει από τη Μαράσλειο Παιδαγωγική Ακαδημία το 1939, όπως σα ξαναείπα και διορίστηκα στο Σύχνικο Αγράφων δάσκαλος. Από το Σύχνικο με κάλεσαν στο στρατό και με έστειλαν στη σχολή Σύρου. Όταν ακούσαμε για το τελεσίγραφο του Μουσολίνι και ότι κηρύχτηκε ο πόλεμος κατά των Ιταλών τον Οκτώβριο του 1940 στην Ήπειρο παρουσιαστήκαμε στον Σπηλιωτόπουλο τον διοικητή της Σχολής στη Σύρο μερικοί ομοϊδεάτες από τη σχολή και του ζητήσαμε να μας αποστείλει στο μέτωπο της Αλβανίας στα σύνορα της χώρας μας, γιατί ακούσαμε ότι υπήρχε τότε μεγάλη ζήτηση όχι μόνο από αξιωματικούς αλλά και από μαχητές. Σας συγχαίρω μας λέει ο Σπηλιωτόπουλος αλλά πήρα εντολή από το Υπουργείο Παιδείας να λειτουργήσει για ένα ακόμη χρόνο η σχολή γιατί έχει ανάγκη το μέτωπο στην Αλβανία από εκπαιδευμένους κι έτσι μας κράτησε μερικούς από εμάς για εκπαιδευτές για εκείνη τη χρονιά και όσους μπορούσε τούς έστειλε στο μέτωπο.

Πέρασε κι εκείνη η σχολική χρονιά και τον Απρίλιο του 1941 μπήκαν οι Χιτλερικοί στην Ελλάδα και έφτασαν στην Αθήνα. Μάθαμε ότι σε λίγο θα έρχονταν και στη Σύρο. Παρουσιαστήκαμε πάλι στο διοικητή Σπηλιωτόπουλο και του ζητήσαμε να μας επιτρέψει να χτυπήσουμε του Γερμανούς με όποιο τρόπο μπορούμε. Ο Σπηλιωτόπουλος με άλλους άρχοντες της Σύρου μας απάντησαν ότι θα ήταν μάταιος ο αγώνας μας και έτσι μας απέτρεψαν από πολεμικές ενέργειες. Ήρθαν οι Γερμανοί με αεροπλάνα και βομβάρδισαν το λιμάνι καταστρέφοντας όλα τα πλοία και τις βάρκες. Εμείς κατά το βραδάκι κατορθώσαμε όμως να βρούμε ένα μικρό πλοίο και να φύγουμε για τον Πειραιά, πριν φτάσουν οι Γερμανοί και παραλάβουν τη Σύρο.

Αποτέλεσμα εικόνας για αντάρτη Βασίλη Πριόβολου

Ήρθα στην Αθήνα και παρουσιάστηκα στο γραφείο του θείου μου του Γιώργου Καφαντάρη που καταγόταν από τη Φραγκίστα, ξάδελφος του πατέρα μου. Κι εκείνος τότε συσκέφτονταν με άλλους πολιτικούς πώς να πράξουν αφού η κατοχή είχε ολοκληρωθεί και στη Αθήνα και οι αλεξιπτωτιστές είχαν φύγει για την Κρήτη.

Μου λέει τότε ο θείος μου: Βασίλη εσύ να πας στο Καρπενήσι να δεις τους γονείς σου. Στη συνέχεια αφού είσαι αξιωματικός θα δεις πως θα πράξεις, για να αντιμετωπίσεις τη σκλαβιά που μας επιβλήθηκε.

Πράγματι πήγα στο Καρπενήσι όπου βρήκα τη Δημητράκη τον Μπακόλα που ήτανε γραμματέας του ΚΚΕ, ο πατέρας του δε ήτανε δάσκαλος στο χωριό μου τη Χρύσω, ο Θανάσης ο Μπακόλας, ένας περίφημος δάσκαλος, έκανε μαθητής σ’ αυτόν το δάσκαλο και ο πατέρας μου, εκεί διορίστηκε ο Θανάσης ο Μπακόλας και από εκεί μετά από 35 χρόνια έφυγε.

 Ο προπολεμικός κόσμος της Ευρυτανίας από πού πήρε αυτές τις διδαχές για τον κομμουνισμό, αφού η Ευρυτανία είναι απομονωμένη μέσα στα βουνά;

Στο Καρπενήσι υπήρχανε τέτοιοι άνθρωποι με τέτοιες ιδέες. Θυμάμαι μια φορά ότι κάναμε μια απεργία στο Γυμνάσιο δεν θυμάμαι με τι περιεχόμενο και με βρήκε ο Γυμνασιάρχης μου ο Παπακαρυάς και μου λέει: Καλά ορέ Βασίλη κι εσύ με τους κομμουνιστές; Είχα λάβει κι εγώ μέρος στην απεργία.

Πως ήταν η εκπαίδευση εκείνη την εποχή; Ήταν έξι χρόνια στο Δημοτικό και έξι στο Γυμνάσιο; Τότε γιατί έλεγαν ογδόη τάξη;

 Όχι ήταν έξι το Δημοτικό και έξι το Γυμνάσιο.

Ξαναγυρίζουμε στο ζήτημά μας. Επειδή ο Δημητράκης ο Μπακόλας με γνώριζε καλά μου λέει όταν επέστρεψα στο Καρπενήσι από τη Σύρο: Βασίλη θέλεις να γίνεις μέλος του ΚΚΕ; Κάλεσε και το Διευθυντή της Εφορίας Καρπενησίου Παπαδόπουλος Γεώργιος λεγότανε και το Διευθυντή του Δημοτικού Σχολείου τον Στρατίκη Σεραφείμ και μου λέει: Εσείς οι τρεις αποτελείτε τώρα τον πυρήνα του ΚΚΕ. Μου λένε τότε οι άλλοι δύο τα ίδια που μου είπε και ο θείος μου ο Γιώργος Καφαντάρης εργάσου τώρα εσύ, οργανώσου και προσπάθησε να βρούμε τρόπο να ελευθερώσουμε από τη σκλαβιά την πατρίδα μας. Εν τω μεταξύ δεν είχε ιδρυθεί ούτε το ΕΑΜ, το οποίο ιδρύθηκε στις 27 Σεπτεμβρίου του 1941.

Εγώ τότε ήμουνα γεμάτος ενέργεια, δύναμη και όνειρα για το μέλλον, γιατί ήμουν πολύ νέος και είχα ακόμη πρόσφατες τις αναμνήσεις από τη ζωή μου στην Ακαδημία και στη Σχολή της Σύρου. Μου λέει ο Δημητράκης ο Μπακόλας: Δάσκαλος είσαι, οι άλλοι δάσκαλοι εδώ στην επαρχία Ευρυτανίας γυρίζουν τα χωριά και συγκεντρώνουν τη δεκάτη, δηλαδή το 1/10 των αγαθών και το διαθέτουν στους κατακτητές Ιταλούς. Πήρα τα διπλότυπα από τον Έφορα, για να εισπράξω τη δεκάτη από τα χωριά της Ευρυτανίας μέχρι και τα Άγραφα. Εμένα δεν το χωρούσε ο νους μου από τον χωριάτη της Ευρυτανίας να εισπράξω δεκάτη.

- Εσύ τώρα ήσουν στο Καρπενήσι με τα άλλα μέλη του ΚΚΕ. Θυμάσαι μέλη του ΚΚΕ από τα δικά μας χωριά των Απεραντίων. Θυμάσαι αν λ. χ. μέλος ο δάσκαλος Γιάννης Πάζιος από τα Τοπόλιανα;

 Ναι ήταν ο Γιάννης Πάζιος, ζει ακόμη, είναι 103 χρονών, τις προάλλες πήγαμε με μέλη της Πανευρυτανικής και τον επισκεφτήκαμε. Κατοικεί στην Κυψέλη, στη λεωφόρο Γαλατσίου. Πήγαμε με τον πρόεδρο Κώστα Παπαδόπουλο και τον Βασίλη Σιορόκο.

 Ήταν μέλος ο Μηλιάς και ο Μιχάλης Σταφυλάς;

 Ήταν ο Μηλιάς.

 Από την Πρασιά δεν θυμάμαι κανένα μέλος του ΚΚΕ.

 Δεν είχα ακούσει ποτέ ότι ήρθε ο Θανάσης Κλάρας στο Καρπενήσι την άνοιξη ή το φθινόπωρο του 1941. Εγώ μπήκα στο Καρπενήσι για πρώτη φορά με τον Άρη καβάλα στα άλογα τον Απρίλη του 1943 και πίσω μας δεν ξέρω πόσοι αντάρτες και μας υποδέχτηκε στο δρόμο προς την πλατεία η Ναυσικά η Φλέγκα η σύζυγος του Τάσου του Λευτεριά, του Βαγγέλη Παπαδάκη δηλαδή. Ούτε είχα ακούσει για τον Άρη Βελουχιώτη μέχρι τότε που είμαστε στο χωριό Κλειτσός και μας ενημέρωσε ο Δημήτρης Μπακόλας, ο γραμματέας της Αχτιδικής Επιτροπής του ΚΚΕ Καρπενησίου για τη σύσκεψη των αντάρτικων ομάδων του ΕΑΜ της Ρούμελης στο Παπαρούσι Ευρυτανίας στις 6 Νοεμβρίου 1942.

Ξεκίνησα για τη δεκάτη το φθινόπωρο του 1942 με εντολή του έφορα συμφώνησε και ο επιθεωρητής μέσης εκπαίδευσης και όπως έφθασα στα Άγραφα δεν έκοψα ούτε μια απόδειξη και τα δευτέρια ήταν άθικτα, εκεί μόλις έφθασα στα Άγραφα βλέπω μια ομάδα από αντάρτες να κινούνται πέρα – δώθε. Είχα συγγενείς εκεί την οικογένεια του παπά και την οικογένεια του Χρηστίδη. Μαθαίνω ότι αρχηγός των ανταρτών ήταν ο Άθως Ρουμελιώτης.

Ποιος ήταν ο Άθως, τι είχε σπουδάσει; τι δουλειά έκανε ως πολίτης; 

: Όταν ήμουνα στο Παπαρούσι στις 6 Νοεμβρίου 1942 άκουσα για πρώτη φορά να λέει ο Άρης όταν πήρε το λόγο και εξηγούσε το ρόλο που θα έχουν οι οργανωμένες αντάρτικες δυνάμεις του ΕΛΑΣ Ρούμελης και ποια θα είναι η στρατιωτική διοίκηση του ΕΛΑΣ από εδώ και στο εξής. Λέει λοιπόν τότε ο Άρης: Εγώ διατηρώ τη θέση του καπετάνιου, εδώ ανάμεσά μας έχουμε έναν υπολοχαγό τον οποίο εγώ προτείνω να τον έχουμε στη διοίκησή μας ως στρατιωτικό διοικητή του ΕΛΑΣ και  αυτός είναι ο Άθως ο Ρουμελιώτης με το ψευδώνυμο αυτό. Και είχε θέσει ρητά και το θέμα με το ψευδώνυμο να ξεχάσουμε το επώνυμο και το μικρό μας όνομα για να προστατέψουμε τις οικογένειές μας, όχι από τους κατακτητές αλλά από τους προδότες. Εκεί άκουσα πρώτη φορά για Έλληνες προδότες συνεργάτες των κατακτητών απ’ τον Άρη Βελουχιώτη στο Παπαρούσι, και πολιτικό καθοδηγητή, γιατί τριμελής ήταν τότε η διοίκηση του ΕΛΑΣ, τον Βασίλη Σαμαρινιώτη που το πραγματικό του όνομα ήταν Ανδρέας Τζήμας από τη Σαμαρίνα έναν εκλεκτό άνθρωπο και περίφημο ιδεολόγο, ο οποίος ήτανε νομικός και από τη γενικότερη μόρφωση που διέθετε ήταν ένας απ’ τους λίγους μπροστά στους ανάξιους και μικρόψυχους σαν τον Σιάντο και τον Ιωαννίδη δεν θα πω και τον Πέτρο τον Ρούσο, ο οποίος ήταν μορφωμένος αλλά ήταν κάτω από τις οδηγίες του Σιάντου και του Ιωαννίδη και ούτε μπορούσαν να αναμετρηθούν με το ηγετικό ανάστημα του Άρη Βελουχιώτη, γι’ αυτό τον μίσησαν απ’ την αρχή, Βασίλη, τον Άρη Βελουχιώτη κι εκείνος είχε τη μοναδική αδυναμία ότι δεν ήθελε να κόψει τον ομφάλιο λώρο με το ΚΚΕ ενώ δεν τους ήθελε καν. Αρκεί να σου πω ένα περιστατικό όταν πλησιάζανε τα γεγονότα στα Δεκεμβριανά με το Σαράφη πλέον, το Σαράφη τον πιάσαμε αιχμάλωτο στη Θεσσαλία το 1943, ο Άρης λοιπόν πλησίαζε κοντά στην Αθήνα και είπε στην ηγεσία του ΚΚΕ που αυτοί ήταν εκείνοι που εισηγήθηκαν και πρότεινε να μπουν στην Αθήνα με τον ΕΛΑΣ, ο οποίος είχε ανδρωθεί ως τότε, και όχι μόνο δεν του επέτρεψαν του ΕΛΑΣ να μπει στην Αθήνα αλλά δώσανε εντολή τάχα σαν κεντρική επιτροπή του ΕΛΑΣ, φτιάξανε κεντρική επιτροπή με πρόεδρο τον Σιάντο και με δυο καραβανάδες στρατηγούς τον Μάνδακα και τον Χατζημιχάλη και δώσανε εντολή στον Άρη και στον Σαράφη να πάνε στην Ήπειρο και να κυνηγάνε τα υπολείμματα του Ζέρβα, γιατί με τον Ζέρβα εμείς προηγούμενα είμαστε σε σύγκρουση.

Ξέρετε αν ο Ρουμελιώτης εργαζόταν στο τελωνείο του Πειραιά;

 Δεν ξέρω.

Τι δουλειά έκανε;

 Δεν τον ρώτησα. Τότε απαγορεύονταν οι ερωτήσεις.

Στα Άγραφα και πάλι. Εγώ ήμουν υπαρχηγός του Άθω στον ΕΛΑΣ. Όταν είδα τους αντάρτες που είχε μαζί του καμιά 40, δήλωσα ότι θέλω κι εγώ να καταταγώ. Δεν ξέρω από πού γνώριζε τον Άρη και που είχαν συναντηθεί. Πάντως ξέρω ότι δεν ήταν με τον Άρη στη Δομνίστα στις 7 Ιουνίου 1942. Ήταν όμως με τον Άρη στις 11 Ιουλίου 1942 όταν έγινε η επίθεση κατά του Μαραθέα στο Νέο Μοναστήρι Δομοκού.

 Άρα εσύ δεν πήγες στα Άγραφα το 1941 αλλά το 1942;

Το 1942 πήγα στα Άγραφα και συνάντησα τον Ρουμελιώτη.

 Πόσο καιρό πριν τη σύσκεψη στο Παπαρούσι γνώρισες εσύ τον Ρουμελιώτη; Ήταν μήνες πριν ή χρόνος ολόκληρος;

 Ήταν μήνες πριν.

Αποτέλεσμα εικόνας για αντάρτη Βασίλη Πριόβολου

 Άρα τον γνώρισες το 1942.

 Ναι το 1942 τον γνώρισα.

Ούτε για τον Άθω Ρουμελιώτη είχα ακούσει ούτε για τον Βελουχιώτη. Ορκίστηκα στον όρκο του αντάρτη που είχε μαζί του ο Ρουμελιώτης και τον είχε συντάξει ο Βελουχιώτης. Εγώ από το Καρπενήσι ξεκίνησα μόνος μου για τα Άγραφα. Αφού εντάχθηκα στην ομάδα φύγαμε και με τους αντάρτες περνούσαμε από πολλά χωριά. Στον Κλειτσό μας φώναξε ο Δημητράκης ο Μπακόλας να μας μεταφέρει το μήνυμα του Άρη Βελουχιώτη. Ο Άθως μέχρι τότε δεν μου είχε μιλήσει ποτέ για τον Άρη Βελουχιώτη. Εκεί το άκουσα αυτό το όνομα για πρώτη φορά. Ο Άθως ήξερε για τον Άρη αλλά εμένα δεν μου είπε ποτέ τίποτα. Εκεί λοιπόν σ’ αυτή τη συνάντηση με τον Δημητράκη τον Μπακόλα, όταν άκουσε ότι μας καλεί ο αρχηγός του ΕΛΑΣ σηκώθηκε ο Άθως και είπε: «Ποιος Άρης Βελουχιώτης; Κύριοι σύντροφοι, εγώ δεν παραδέχομαι για την Ρούμελη και ιδιαίτερα για την Ευρυτανία κανέναν πάνω από το κεφάλι μου. Εγώ έφτιαξα αυτή την αντάρτικη ομάδα εδώ του ΕΛΑΣ και δεν παραδέχομαι ούτε κανέναν Άρη Βελουχιώτη, ούτε κανέναν από οπουδήποτε και αν προέρχεται αυτή η πρόταση». Ο Δημητράκης ο Μπακόλας τον καθησύχασε και του λέει: «Αυτή είναι εντολή. Δεν ξέρω αν είσαι ή δεν είσαι μέλος του κόμματος και του κόμματος εντολή είναι και του ΕΑΜ». 

Στη Ζελενίτσα πήγαμε με τον Άθω, τον Καπλάνη, τον Τζαβέλα. Εκεί στα Άγραφα ο Άθως με ονόμασε Ερμή γιατί ήμουν πολύ γρήγορος στο περπάτημα. Εξ άλλου εκεί στα Άγραφα ζούσαν και ορισμένοι συγχωριανοί μου και δεν έπρεπε να ακούγεται το όνομά μου.

Στην εκτέλεση του Ζελενίτσα στην Πρασιά κλήθηκαν μάρτυρες. Με τον Άθω συσκεφτήκαμε και είπαμε ότι ήταν ένας από τους κλέφτες στα βουνά και είχε όπλο. Ο Άρης είχε πει ότι στα βουνά δεν μπορούσε να βρίσκονται δυο ειδών οπλισμένοι. Αφού ο Ζελενίτσας έφερε οπλισμό και δεν ανήκε στον ΕΛΑΣ έπρεπε να καταδικαστεί.

Ο Ρουμελιώτης δεν κολακεύτηκε στο Παπαρούσι από την πρόταση του Άρη και πάει εκεί στα έλατα που είχε στρατοπεδεύσει το τμήμα του ΕΛΑΣ Ευρυτανίας και λέει: «Ακούστε, σύντροφοι συμπολεμιστές μου, κάποιος Άρης Βελουχιώτης», άγνωστος για εκείνους, «κάποιος Άρης Βελουχιώτης, που διαφημίζεται και σαν Ταγματάρχης πυροβολικού, ετοιμάζεται να μας αφοπλίσει, για ποιους λόγους δεν κατάλαβα, αλλά τρέξτε να φύγουμε από δω». Δεν τον πίστεψαν οι περισσότεροι, τον ρώτησαν μάλιστα «ο Ερμής που είναι;». «Δεν ξέρω που είναι ο Ερμής», λέει, «αλλά εγώ αυτό αντιλήφθηκα και αυτό έχω να σας φέρω σαν μαντάτο από αυτή την συνάντηση με αυτόν που έχει το όνομα Άρης Βελουχιώτης. Και παρασέρνει καμιά εικοσαριά και φεύγει προς την κατεύθυνση όπου ήξερε αυτός ότι είναι η έδρα του Ζέρβα...». Μετά από καιρό και με ενέργειες δικές μας επέστρεψαν ορισμένοι απ’ τους αντάρτες του Ρουμελιώτη πάλι πίσω στον Άρη...

Στο Παπαρούσι ο Άθως άντεξε μέχρι εκεί που μίλησε ο Άρης και μετά αποχώρησε.Έκανε τάχα πως δεν γνώριζε τον Άρη.Πήγε στον Ζέρβα και ζήτησε ασυλία.

Ο Ζέρβας τον δέχτηκε και του είπε να πάει όπου θέλει στην περιοχή κοντά εκεί που ελεγχόταν από τον ΕΔΕΣ.

Γνωρίζω τα ονόματα των μαυροσκούφηδων.

Δεν γνωρίζω τίποτε για τη μάχη στην Κορομηλιά Ραφτοπούλου, δεν ήμουν εκεί. Εγώ ήμουνα στην Ήπειρο με τον Άρη το 1943.

Μετά το Παπαρούσι, όταν ο Άρης πληροφορήθηκε την αποστασία του Ρουμελιώτη,  οργάνωσε τη διοίκηση του ΕΛΑΣ Ευρυτανίας και διόρισε εμένα διοικητή, καπετάνιο τον Διάκο (πρώτος ξάδελφος του δικηγόρου Παπαδόπουλου από το Καρπενήσι) και εκπρόσωπο του ΕΑΜ το δικηγόρο Λουκά Καθούλη από το Δαδί με το ψευδώνυμο Αριστείδης ο Δίκαιος, αυτή ήταν η διοίκηση του αρχηγείου Ευρυτανίας μετά το Παπαρούσι με εντολή του Άρη.

Εγώ ήμουν ο επικεφαλής των στρατιωτικών επιχειρήσεων.

Η πρώτη μάχη έγινε στη Βίνιανη Ευρυτανίας. 

Μετά το Γοργοπόταμο ο Ζέρβας δεν ήξερε τίποτε άλλο παρά εγκληματικές πράξεις να κάνει συνεργαζόμενος και με έναν αξιωματικό της αεροπορίας ονόματι Κουτσοκώστας από τα Τοπόλιανα Ευρυτανίας. Ισχύουν όσα γράφονται για επιστολή του Ρουμελιώτη που κόμισε στον Ζέρβα ο Δημήτρης Κουτσοκώστας στις 13 Νοεμβρίου 1942 στο Κερασοχώρι ότι τάχα ο Βελουχιώτης σχεδίαζε τη δολοφονία του Ζέρβα. 

Δώσαμε μάχη στη θέση Σούιλα Χρύσου και σκοτώσαμε Ιταλούς στις 4 Δεκεμβρίου 1942 και μετά οι Ιταλοί έκαψαν το χωριό Χρύσω στις 7 Δεκεμβρίου. Έπειτα οι Ιταλοί επέστρεψαν πίσω στη βάση τους. Ο Κουτσοκώστας συνελήφθη από τον Τζαβέλα στις 23 Δεκεμβρίου 1943 και θανατώθηκε.

Δευτέρα, 09 Απριλίου 2018 08:24

Ανοίγοντας κουρτίνες!

 

Γράφει ο Σπύρος Παπασπύρος 

Πέρα από το πνεύμα των ημερών, τις εικόνες των αρχαίων στο μετρό, οι νότες ζωής δείχνουν ότι πολλά έχουν αλλάξει από παρελθόν. Άλλα προς το καλό και άλλα έγιναν χειρότερα, για να τηρούμε και το μέτρο και να είμαστε ψυχροί αλλά και συναισθηματικοί στην εκτίμηση.

Κι εκεί είναι που νομίζει κανείς ότι μαζί με την φτώχεια ήρθε και ο συντηρητισμός, η οπισθοδρόμηση, να η αμφισβήτηση, τα πώς και τα γιατί τα οποία στην ιστορία οδηγούν σε επαναστάσεις, την εξέλιξη προς το μέλλον, την πρόοδο. Συνήθως οι λέξεις “πίσω”, “κάτω”, “παρελθόν” παραπέμπουν σε ενοχλητικές σκέψεις και καταστάσεις. Οι δυσάρεστες όμως καταστάσεις στο κοινωνικό, εθνικό, ευρωπαϊκό, παγκόσμιο γίγνεσθαι είναι μέρος μιας νέας ταυτότητας. Τολμώ να πώ και σε προσωπικό αφού η ζωντανή επιβεβαίωση ή όχι διαδρομών ζωής, αποκαλύπτει την αλήθεια ή την ψευδαίσθηση επί των οποίων κάναμε επιλογές και στροφές.

Η κουρτίνα, όπως και το κάτω μέρος της σκάλας, κρύβει και αποτυπωμένες πραγματικότητες που βιώσαμε και βιώνουμε όλοι και όλες. Σκέψεις όπως: αν έκανα αυτό ή αν έλεγα εκείνο ή αν μου τύχαινε το άλλο κοκ απαντούν αλλά πάντα σε δεύτερο ή τρίτο χρόνο. Το βάσανο όμως της αναζήτησης της πιο κατάλληλης απάντησης δημιουργεί ευφυΐα για το παρόν και το μέλλον. Η ευαισθησία του να “ξανασκεφτόμαστε” μας πάει πιο καθαρά και μας φέρνει πιο κοντά στο να καταφέρουμε αλλαγές. Στο πλαίσιο ενός ανοιχτού κόσμου και κοινωνίας τα πράγματα είναι -όπως πάντα- πιο περίπλοκα αλλά και απλά.

Σήμερα η γνώση δεν είναι προνόμιο των ελίτ και επομένως μη αναμενόμενες σημαντικές εκπλήξεις, θετικές ή αρνητικές, δεν πρόκειται να μας “τύχουν” αν έχουμε τα μάτια, τα αυτιά και τα μυαλά ανοιχτά. Μπορούμε να ανανεώσουμε, να οργανώσουμε καλύτερα την ατζέντα ζωής στην συνθήκη: συνεργασία, αλληλεγγύη, συμμετοχή. Όσο ο κόσμος παραμένει ή γίνεται πιο ανταγωνιστικός η απάντηση είναι στην συνέργεια των ανθρώπων, των πολιτών σε κάθε περιοχή και κοινωνία.

Ανυπομονούμε να ξεκολλήσουμε ωστόσο τα περασμένα δεν είναι -και δεν πρέπει να γίνουν- ξεχασμένα. Αντίθετα να ορίσουν νέες και διαφορετικές προτεραιότητες. Και εκεί μαζί με την υπόθεση των δύο παιδιών και την Τουρκία, τις εκκλησίες και το θολό νερό στην Θεσσαλονίκη, την αλλαγή φωνής της εκφωνήτριας των ειδήσεων για την περιγραφή της ατμόσφαιρας της Μεγάλης Εβδομάδας, έρχονται και οι συζητήσεις για επανάσταση. Ο καθένας έχει και μια δική του. Άλλος για την συνταγματική αναθεώρηση, άλλος για τον πολιτισμό, την νοοτροπία, την δημόσια διοίκηση και στην σειρά όλοι με μια πρόταση. Εκείνο βέβαια που δεν έχω ακούσει τα χρόνια της κρίσης είναι “άν ήμουν 24 ώρες πρωθυπουργός” που παλιότερα μάζευε όλους τους τύπους επανάστασης σε γρήγορο χρόνο. Επειδή όμως πολλές επαναστάσεις άφησαν κατακάθι στον καφέ και εξατμίστηκαν από γραφειοκρατίες και εκφυλισμούς είναι πιο σπουδαίο να μιλάμε για εξέλιξη.

Το παρελθόν είναι κληρονομιά μες και δεν “φυλακίζεται” σε μουσεία ή πίνακες αλλά επειδή και το μέλλον δεν ήταν ποτέ εύκολο και με ροδοπέταλα ας αναστήσουμε αντί για άλλες “μάχες επανάστασης” την έννοια και την μάχη της εξέλιξης, της επιστήμης, του νέου και της προόδου. Πεδίο λαμπρό για συγκρούσεις, μικρές και μεγάλες, καθημερινές και πολύ-επίπεδες, δηλαδή … διαρκής επανάσταση και “ανάσταση”!

 

Γράφει ο Σπύρος Παπασπύρος 

Ήδη οι ειδήσεις, τα νέα για την είσοδο των ρομπότ στην παραγωγή προϊόντων και υπηρεσιών τείνουν να γίνουν καθημερινές. Η αλλαγή στον τρόπο και τις μορφές εργασίας σε εργοστάσια είναι παρούσες και όχι απλώς προ των πυλών. Και βέβαια από την μία καταστρέφουν θέσεις εργασίας αλλά από την άλλη στον τεχνολογικό τομέα ανοίγουν ευκαιρίες και δημιουργούν νέες.

Εκτιμάται ότι έως το 2030 ίσως και 1 δις άνθρωποι στον κόσμο μπορεί να χάσουν την δουλειά τους από τον ρομποτικό αυτοματισμό. Μελετητές και ερευνητές, απλοί άνθρωποι, εργαζόμενοι, διερευνούν ή θέτουν αμέτρητα ερωτήματα για το τι, πώς, που, πότε πρόκειται να συμβεί στην εργασία και την παραγωγή, την οικονομία, τις κοινωνίες. Προγράμματα και στην Ευρώπη, και στην χώρα μας, προσπαθούν βήμα-βήμα να “συναρμολογήσουν” μαζί με τα καλώδια και την συνεργασία ανθρώπων και ρομπότ. Είναι δεδομένο ότι μια νέα πραγματικότητα ήδη έχει ανατείλει. Ο άνθρωπος ίσως να περνά σε δεύτερο πλάνο στην παραγωγή αφού η παραδοσιακή βιομηχανία “βαίνει” προς κατάργηση. 

Τα επόμενα 5-10 χρόνια διαφαίνεται όλα να είναι διαφορετικά. Στην Ευρωπαϊκή αυτοκινητοβιομηχανία η επανάσταση είναι παρούσα. Το 2017 μόνο στην Γαλλία τα ρομπότ αυξήθηκαν 22% σε 1400 μονάδες. Η αντιστοιχία είναι 9 ρομπότ για 100 εργαζόμενους. Τα οχήματα αυτο/«οδήγησης και τα ηλεκτρικά είναι ήδη στα σαλόνια των εκθέσεων. Ένα γεωργικό ρομπότ αξίας 90€ μπορεί να καλλιεργεί τον αγρό. Οι υδροπονικές καλλιέργειες θα απαιτούν λιγότερο νερό. Αλλά και η επανάσταση στο λογισμικό: Το Uber, που εδώ επιχειρείται να “ρυθμιστεί” ή να σταματήσει, βρίσκεται επικεφαλής της νέας πραγματικότητας: Το λογισμικό θα διακόψει τις περισσότερες παραδοσιακές βιομηχανίες κατά τα επόμενα 5-10  χρόνια. Το Uber είναι απλώς ένα εργαλείο λογισμικού. Χωρίς η εταιρεία να διαθέτει αυτοκίνητα έγινε η μεγαλύτερη εταιρεία ταξί στον κόσμο. Ανάλογη περίπτωση η Airbnb που είναι πλέον η  μεγαλύτερη ξενοδοχειακή εταιρεία στον κόσμο, χωρίς ιδιόκτητα ξενοδοχεία. 

Η τεχνητή νοημοσύνη φαίνεται ότι καθιστά τους υπολογιστές και τα ρομπότ πιο έξυπνα και ικανά στην κατανόηση των ανθρώπων, των συνηθειών και των αναγκών τους. Στις ΗΠΑ, εξαιτίας της IBM Watson, μπορείτε να πάρετε νομικές συμβουλές και έτσι  οι θέσεις εργασίας για τους δικηγόρους μειώνονται. Είναι βέβαιο ότι θα δημιουργηθούν παντού νέες θέσεις όχι όμως τόσο γρήγορα όσο καταστρέφονται. 

Η συνεργασία ανθρώπων (όπου η νοημοσύνη δημιουργεί τις ιδέες, τις  δεξιότητες και τα περιεχόμενο) με τα ρομπότ (όπου έχουμε υπερφυσική δύναμη και ακρίβεια) δηλαδή η ομαδική εργασία “οδηγεί” σε νέα “συλλογικότητα” στους χώρους εργασίας. Σήμερα είναι “χωριστά” για λόγους ασφαλείας, αύριο η έρευνα επιδιώκει να είναι κοντά και στενά, μεθαύριο συνύπαρξη δίπλα - δίπλα στην δουλειά. Στο άμεσο μέλλον πέρα από γιλέκα, αισθητήρες κοκ οι ρόλοι στην παραγωγή αλλάζουν. Εκεί ποιό όραμα μπορούμε να μορφοποιήσουμε σε έναν κόσμο που αναδύεται δίπλα μας, τον “βλέπουμε και ακόμη δεν φανταζόμαστε”. Ίσως η μείωση των ωρών εργασίας χωρίς μείωση μισθών είναι στο άμεσο μέλλον αφού μειώνεται ο όγκος εργασίας για τον άνθρωπο. Μήπως άνθρωποι και ρομπότ πρόκειται να “χορεύουν” τάνγκο ή να “συμμαχούν” για την αναδιανομή εισοδημάτων, την δικαιοσύνη, την ευημερία; Τα επόμενα χρόνια θα το αποκαλύψουν !

Γράφει ο Δημήτρης Μακρής

Μαντέψετε σας παρακαλώ ποια είναι η πόλη η οποία επί Τουρκοκρατίας ήταν Διοικητικό κέντρο της δυτικής Ρούμελης. Η Ρούμελη είχε ανατολικά Διοικητικό κέντρο το Ζητούνι και δυτικά το Βραχώρι. Η δυτική Ρούμελη γεωγραφικά περιλαμβάνει την Αιτωλοακαρνανία και όχι μόνο.

Η Αιτωλ/νία είναι Νομός που προέκυψε από τοπικιστική παθογένεια αφού άκριτα και φιλοτρικουπικά υπήγαγε μια τεράστια περιοχή [μετά της κάποτε επαρχίας Ευρυτανίας] σε μια πόλη που δεν είναι το φυσικό του κέντρο. Το Αγρίνιο μετά και το μπατάρισμα της Ευρυτανίας ανατολικά, κτυπιέται ανελέητα από τοπικιστικά συμφέροντα του Μεσολογγίου και της Πάτρας. Η διαμάχη και η μικροψυχία κρατάει όλη την περιοχή του καθηλωμένου Νομού σε άδικη υπανάπτυξη. Την ευθύνη την έχει η εκάστοτε κυβέρνηση που δεν δίνει λύσεις.

Αντί να έχουμε εδώ νομούς [Μεσολογγίου, Αγρινίου και Ναυπακτίας μετά Δωρίδας και την Λευκάδα η οποία κατ όνομα είναι νησί ουσιαστικά είναι προέκταση της Αιτωλ/νίας όπως παρομοίως συμβαίνει στην Ανατολική Στερεά με την Εύβοια]. Αντί λοιπόν να έχουμε έδρα περιφέρειας το Αγρίνιο, έχουμε την αφύσικη προσάρτηση της Αιτωλ/νίας στον Μωριά.

Βρήκαν κορόιδα εμάς και μας επέβαλαν τη στρέβλωση της υπαγωγής και της υποτέλειας σε ένα γεωγραφικό διαμέρισμα εντελώς ασύμβατα και κατά παράβαση κάθε λογικής. Η καθυπόταξη παγίωσε τη δεσμωτηριοφιλία. Το τραγικό αποτέλεσμα είναι όχι μόνο το Αγρίνιο αλλά και ολόκληρη η Δυτική Ρούμελη [της οποίας τα νερά κυλούν προς το Ιόνιο, να μη μπορεί ορθοποδήσει αναπτυξιακά και να σέρνεται κουτσαίνοντας και αιμορραγώντας σαν κακός, φτωχός και βρωμερός αλλοδαπός. Προφανώς δεν έχουμε τα αναστήματα που θέλουν και μπορούν να αντιδράσουν δεόντως.

Το φαινόμενο σηκώνει πολλή κουβέντα και δεν είναι δυνατόν να εξαντληθεί στο προκείμενο άρθρο και σταματώ εδώ. Προκαλώ όμως τον οποιοδήποτε διαφωνεί να έλθουμε σε αντιπαράθεση με θέσεις και επιχειρήματα πράγμα το οποίο θα μας βοηθήσει να διατρανώσουμε και προβάλουμε το κεφαλοκλείδωμα που υφίσταται ο τόπος μας.

*Πολιτευτής και θαυμαστής του Καποδίστρια – Τηλ. 6976817882

Δευτέρα, 19 Μαρτίου 2018 19:28

Το πάζλ στο τοπίο της εργασίας!

Γράφει ο Σπύρος Παπασπύρος 

Διανύουμε μια εποχή που νοιώθουμε ότι διαρκώς αλλάζουν τα δεδομένα στην εργασία. Εάν συγκρίνουμε τα πράγματα με την δεκαετία του ´70 ή του ´80 διαπιστώνουμε ότι από το ´95 περνάμε βαθμιαία σε άλλη κατάσταση. Το παρόν και το μέλλον της εργασίας ορίζεται, πλέον, περισσότερο από την ευελιξία και λιγότερο από την ασφάλεια, την σταθερότητα και την προστασία.

Οι ώρες εργασίας, παρά την αίσθηση που επικρατεί ότι “αυξήθηκαν ενώ οι αμοιβές μειώθηκαν”, δεν έχουν μεταβληθεί σε σειρά χωρών. Η αυτονομία, η ποικιλία στις σχέσεις εργασίας, η διαφοροποίηση των αμοιβών ανάλογα με τις “επιδόσεις”, η μη ύπαρξη ενός βέβαιου και μεσο-μακροπρόθεσμου σεναρίου είναι αυτά που κυριαρχούν και δημιουργούν την πίεση. Οι μορφές επισφαλούς απασχόλησης που σε ορισμένες χώρες ή περιοχές είναι ισχυρές και δεσπόζουν, είναι αυτές που -ανεξάρτητα από τους αριθμούς και τα στατιστικά- αυξάνουν την ανασφάλεια στους ανθρώπους. Όλοι σκέφτονται και αναζητούν το πώς μπορούν να παραμείνουν στις ίδιες ή ποιοτικές θέσεις εργασίας “για μια ζωή”.

Η εντεινόμενη όμως πίεση για αυτονομία ή ομαδική εργασία ή υψηλή ικανότητα συνεργασίας και διαρκούς ανανέωσης της γνώσης, είναι τα στοιχεία των σύγχρονων τάσεων που η “μάθηση” και η ύπαρξη ενδυναμώνει. Ωστόσο ο άμεσος έλεγχος του “αφεντικού”, ο ανταγωνισμός και η εξατομικευμένη εργασία, οι απαιτήσεις ικανοποίησης πολλών ανθρώπων “κατασκευάζουν” ένα ορισμένο κεφάλαιο ανεπίσημης πίεσης που μετεξελίσσεται σε εμπόδιο και σημαντική “νέα” αρνητική τάση. Το ευέλικτο, αυτόνομο και υπό πολλαπλή πίεση δυναμικό τόσο στα απλά, όσο και στα σύνθετα, περίπλοκα καθήκοντα ή την οργάνωση της δουλειάς -είτε εξαρτάται, είτε όχι από άλλους- αντιμετωπίζει την ανάγκη ενός πιο ολικού σχεδιασμού ζωής.

Πολλά δείχνουν ότι είμαστε εκεί όπου ήταν τα πράγματα το 1900 με την βιομηχανική επανάσταση. Επομένως η νέα ανάπτυξη και οργάνωση του Κράτους, των Συνδικάτων, την σχέσεων και μορφών εργασίας, των κοινοτήτων ζωής, της ισορροπίας εργασίας, προσωπικής και οικογενειακής ζωής προβάλλουν ως ζωτικά στοιχεία για τις ανατροπές, τις ρυθμίσεις, τον πολιτισμό του 21ου αιώνα.

Σε μια εποχή όπου οι τεχνολογικές λύσεις και η ευθύνη εισαγωγής στην παραγωγή καθώς και η διαχείρισή τους μπορούν να έχουν θετικό ή αρνητικό αντίκτυπο στις ανθρώπινες κοινωνίες, οι δημόσιες πολιτικές και υπηρεσίες πρέπει να αναδιοργανωθούν. Προκλήσεις που στην παρούσα μεταβατική περίοδο είναι παρέα με την αγωνία, το φόβο, τα ερωτήματα εκατομμυρίων ανθρώπων για το αν και ποιό μέλλον θάχει η εργασία τους, πόσο θα “παίρνει” από την ζωή τους ή ποιά χωρητικότητα και ποιότητα πρόκειται νάχει ο ελεύθερος χρόνος. Έτσι από την παιδική μέριμνα ή το αν θα “μετατραπούμε” και θα “λειτουργούμε” ως “αυτοματοποιητές” έως τις νέες μορφές ασφάλισης και παροχών υγείας και μέχρι την χειραφέτηση απέναντι στις νεοεμφανιζόμενες και μεταβαλλόμενες σύγχρονες πιέσεις και εντάσεις, απαιτούν αναπροσαρμογές.

Ήδη ορισμένες κοινωνίες και χώρες τα αντιμετωπίζουν: Δανία, Γερμανία, Ηνωμένο Βασίλειο στην Ευρώπη. Δημιουργούν νέους “τύπους” οργάνωσης της εργασίας, δεξιότητες, μοντέλα και στελέχη σχεδιασμού, τεχνογνωσία και ακριβείς, “αυστηρές” διαδικασίες. Ανοίγουν χώρο για περισσότερες επιλογές, πρόοδο στον πολιτικό και συνδικαλιστικό πολιτισμό που έχουν σημαντική ευθύνη, εμπεριστατωμένα, να “οδηγήσουν” την οργάνωση της εργασίας. Επομένως προβάλει η ανάγκη να ξανασκεφτούμε το σύνολο από τους κινδύνους ανεργίας, τις αλλαγές κοκ στην εργασία.

Αλλά εδώ, εκτός από τα σοβαρά των γεωπολιτικών, “ησυχία” στα υπόλοιπα μην “ξυπνήσει” ο νόθος και ακραίος καπιταλισμός, οι κομματικές φεουδαρχίες ή φύγοουμε απο τα συνεχή σοκ των παρακμισκων φαινομένων-τώρα με το ποδόσφαιρο πάλι- και πάμε σε “καπιταλισμό με κανόνες”. Άλλωστε γατί να μας απασχολούν αυτά; Θα τα λύσουν οι άλλοι και εμείς θα αντιγράψουμε τα “έτοιμα”. Αλλά η ρήση του Πωλ Γκωγκέν (Γάλλου ζωγράφου) “η τέχνη είναι είτε αντιγραφή είτε επανάσταση” αποκαλύπτει το πρόβλημα μας: Δηλαδή την δυνατότητα για τέχνη: για το ένα ή το άλλο!

Κυριακή, 11 Μαρτίου 2018 12:33

Και τώρα “όλα” επί των “τειχών”!

 Γράφει ο Σπύρος Παπασπύρος*

Όταν οι δύο νέες κοπέλλες, η Μελίσσα και η Άννα, συναντήθηκαν και αποφάσισαν να συνεργαστούν ήταν εποχή που οι ιστορίες και οι αστικοί μύθοι δεν είχαν ξεφτίσει. Λίγο πριν την κρίση έστησαν την πρωτοβουλία τους και με επαγγελματισμό προχώρησαν, όμως η κρίση “τσάκισε” τα όνειρα. Τα πολιτικά είναι δυσνόητα γι αυτές αλλά ρωτούν για την πιθανότητα επιστράτευσης. Τα αγόρια τους είναι αμίλητα και σκεπτικά στο θέμα στην εβδομαδιαία έξοδο για καφέ στην πλατεία κοντά στο “εργαστήρι τέχνης” που τόσο αγαπούν. Άλλοι ρυθμοί από τις προηγούμενες δεκαετίες.

Από τα λόμπι, τα χόμπι ή τους ειρηνικούς επαναστάτες των “ριζικών μετασχηματισμών” στους θεσμούς στην τρέλα της κρίσης που δοκιμάζει την λογική. Και τώρα εκεί που βγαίναμε από τα μνημόνια και το επόμενο ερώτημα που πρόβαλε ήταν: πότε θα βγούμε και από την φτώχεια, άλλοι “τοίχοι” θέλουν προστασία. Όταν μετά από 65 χρόνια είχαμε τον περασμένο Δεκέμβριο την πρώτη επίσκεψη Τούρκου Προέδρου στην χώρα μας, κάποιοι την είδαν υπερβολικά θετικά και μίλησαν για “νέα εποχή” στις Ελληνοτουρκικές σχέσεις. Άλλοι την μηδένισαν ή την έκριναν επικίνδυνη και ελάχιστοι στην πραγματική διάσταση δηλ. στην διατήρηση διαύλων επικοινωνίας. Η ρητορική περί αλλαγής της συνθήκης της Λωζάννης ή την επικαιροποίησή της συνεχίστηκε.Με όλους τους τρόπους και σε όλους τους τόνους η τουρκική πλευρά δηλώνει το στόχο για αλλαγή συνόρων.

Στο εσωτερικό της Τουρκίας ο Ερντογάν σε συμμαχία με τους γκρίζους λύκους και η αντιπολίτευση, το Δημοκρατικό Λαϊκό Κόμμα, “ανταγωνίζονται” συμφωνώντας ότι τα ελληνικά νησιά είναι Τουρκικό έδαφος και πρέπει να επανακτηθούν. Οι διαφορές τους εστιάζονται στο ποιός είναι πιο “ειλικρινής” και μπορεί να το καταφέρει. Στο πλαίσιο αυτό οι κατηγορίες για το ποιός ευθύνεται για την “παραχώρηση” των νησιών στην Ελλάδα, την Συνθήκη της Λωζάννης ή του Παρισιού κυριαρχούν. Πάντα η Τουρκία αμφισβητούσε κυριαρχικά μας δικαιώματα στο Αιγαίο, ποτέ όμως τόσο επίσημα δεν ακουγόταν: "υπάρχουν τα τζαμιά μας, τα ιερά μας εκεί" ή τα νησιά είναι σε “απόσταση φωνής και αναπνοής”.

Ο νεοτουρκικός “τζιχαντισμός” αποτυπώνεται με χάρτες και φωτογραφίες των νησιών του Αιγαίου που πρέπει νάναι στην Τουρκική επικράτεια. Ο Ερντογάν μπορεί να νοιώθει ότι είναι “απέναντι στην βυζαντινή αυτοκρατορία της δύσης” και να θέλει να δημιουργήσει την δική του “ένδοξη” σελίδα που να υπερβαίνει όλων των προγενέστερων. Εδώ έχει ορόσημα που προσδιορίζουν την “κρίσιμη διαδρομή” για την ερχόμενη πενταετία και όχι μόνο τις επερχόμενες εκλογές σε ένα χρόνο. Ορισμένοι αναλυτές τα αποδίδουν αυτά στην ανάγκη εξυπηρέτησης εσωτερικών πολιτικών και άλλων στόχων. Άλλοι εκτιμούν ότι τα εθνικιστικά παραληρήματα υφαίνουν ενέργειες προσάρτησης εδαφών. Και επειδή έχουμε “παρα-εκπαιδευτεί” στην ψυχραιμία ή στα σενάρια για “διαμελισμό” της Τουρκίας από την πολυμέτωπη εμπλοκή στην ευρύτερη περιοχή, ίσως είναι στιγμή προσγείωσης. Τα τυχαία, τα ατυχήματα, τα απρόβλεπτα, τα φάουλ κοκ καλά είναι αλλά μπορεί να βρεθούμε και σε προκλήσεις που να θέσουν και την αποφασιστικότητα στο τραπέζι.

Τα κεντρικά θέματα όλο και βαραίνουν, τα γεγονότα είναι συχνά αντικρουόμενα και γρήγορες οι αναιρέσεις. Τα βιβλία, τα θεάματα, οι εξελίξεις, ότι συντελείται εντός και εκτός της “πόλης”, κυρίως επί των τειχών της, εκπαιδεύουν (?) τους πολίτες, οδηγούν άραγε σε νέο, σθεναρό φρόνημα; Μένει να αποδειχτεί, ιδιαίτερα η ενότητα από τους πολιτικούς στα σοβαρά και δύσκολα. Κάτι που δεν διαφαίνεται όταν το πρωί δηλωνεις ότι η κυβέρνηση υποτίμησε το θέμα σύλληψης των δυο παιδιών, το μεσημέρι τα στελέχη σου μιλούν γιια κυβέρνηση “κατώτερη των περιστάσεων” και στο δελτίο των οκτώ για εθνική ενότητα. Αυτός ο κύκλος του λόγου που σε όλα θέλει και το “τσουβάλι συλλογής ψήφων” δίπλα είναι κύκλος σήψης που απευχόμαστε την κρίση να την ολοκληρώσει και με εθνικού τύπου καταστροφές. Γιατί όπως διδάσκει η ιστορία μας όταν ακόμη και στα εθνικά είμαστε “κομματικοί παρτάκηδες” και πορευόμαστε με κάλπικη λογική, τότε τα υπόγεια ρεύματα, διαβρώνουν και ανοίγουν “κερκόπορτες” στα “τείχη” της πόλης απο τα “εντός” συμβαίνοντα!

avatar

*Ο Σπύρος Παπασπύρος γεννήθηκε το 1961 στο Στένωμα Ευρυτανίας. Είναι Κοινωνιολόγος με Master στο δημόσιο managment. Έχει διατελέσει πρόεδρος και μέλος πολιτιστικών συλλόγων της Ευρυτανίας, του συλλόγου Ευρυτάνων σπουδαστών. Εργάζεται στο ΕΣΥ και εχει υπηρετήσει απο θέσεις ευθύνης στην Διοικηση μονάδων του, υπήρξε Προεδρος της ΠΟΕΔΗΝ και επι σειρά ετών της ΕΕ της ΑΔΕΔΥ. Σημερα είναι Συντονιστής Ομίλου επιστημονικού, κοινωνικού, πολιτικού προβληματισμού "ΑΚΤΙΔΑ", Πρόεδρος ΓΣ ΑΔΕΔΥ και μέλος Ευρωπαικής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής.

Γράφει ο Ψυχολόγος-Σύμβουλος Γάμου Γιάννης Ξηντάρας (simvouleftikigamou.gr)   

Πολλά ζευγάρια που αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα στην σχέση ή στον γάμο τους, έχουν ένα κοινό χαρακτηριστικό: Έχουν χωριστούς λογαριασμούς, είτε κυριολεκτικά, διατηρούν δηλαδή δύο διαφορετικούς λογαριασμούς τραπέζης, είτε απλώς πρακτικά, δηλαδή ο καθένας κρατάει το εισόδημά του στο δικό του πορτοφόλι....

Συχνά αυτό το γεγονός τα ζευγάρια το εξηγούν ως εξής: "Μοιραζόμαστε τις οικονομικές υποχρεώσεις κι έτσι ο καθένας αναλαμβάνει το δικό του μερίδιο ευθύνης", π.χ. ο ένας πληρώνει το ενοίκιο και ο άλλος τους λογαριασμούς, ο ένας έχει αναλάβει τα μερικά έξοδα των παιδιών (ρούχα, παπούτσια, σχολικά...) και ο άλλος μερικά άλλα (φροντιστήρια, δραστηριότητες...) κλπ.. Θα μπορούσε κανείς να σκεφτεί ότι είναι μία έντιμη και ενδεχομένως δίκαιη συμφωνία, η οποία μάλιστα αν τηρείται, μπορεί να λειτουργήσει μια χαρά κι ως εκ τούτου γιατί όχι; Γιατί να μην έχουν ξεχωριστούς λογαριασμούς; Γιατί να τα μπλέκουν...;

Στον αντίλογο αυτής της συνήθειας (ή αυτής της τακτικής), παρουσιάζεται μία μάλλον απλή ένσταση: "Τι σημαίνει ξεχωριστά; Χωριστά από τι; Τι ξεχωρίζεται;" Φυσικά και αναπόφευκτα αυτό που ξεχωρίζεται είναι ο ένας σύζυγος από τον άλλον! Αυτό όμως τι εξυπηρετεί, από τι μας προστατεύει; Δεν υπονοείται εδώ η έλλειψη εμπιστοσύνης μεταξύ των δύο συντρόφων; Δεν υπονομεύεται έτσι η έννοια του "μαζί"; Και αν τελικά, κι αυτό ίσως είναι το σημαντικότερο, αν δεν μπορούμε να μοιραστούμε τα εισοδήματά μας, τότε πως μπορούμε να μοιραστούμε τα συναισθήματά μας;

Συνεπώς στο ερώτημα ''κοινό ή χωριστό ταμείο'' η θέση του γράφοντος είναι προφανώς υπέρ του κοινού... Όχι όμως σαν ένα καταναγκαστικό κανόνα για μία επιτυχή συμβίωση - εξάλλου τίποτα δεν εξασφαλίζει κάτι τέτοιο παρά μόνο η συναισθηματική σύμπνοια, η εμπιστοσύνη και η αποδοχή του άλλου γι' αυτό που είναι, αλλά σαν ένα πρώτο, συμβολικό βήμα για την ολοκλήρωση της ενότητας που λέγεται ''ζευγάρι'' - και στην συνέχεια ''οικογένεια''.

Ένα είναι το σίγουρο: σε αυτήν την ενότητα, την αληθινή και ουσιαστική ένωση των δύο συντρόφων, ούτε που θα μας νοιάζει σε ποιανού το όνομα ''θα μπούνε'' τα λεφτά, γιατί τότε τα σημαντικά και τα κρίσιμα μετατοπίζονται αλλού: στην αγάπη, την εκτίμηση και την ανάγκη εν τέλει να είσαι μαζί με τον άλλον...

 *Ο Γιάννης Ξηντάρας είναι Ψυχολόγος-Σύμβουλος Γάμου, απόφοιτος Πανεπιστημίου Αθηνών και Strathclyde University. Μέλος του Συλλόγου Ελλήνων Ψυχολόγων και της Ελληνικής Προσωποκεντρικής και Βιωματικής Εταιρείας, επιστημονικός υπεύθυνος στο Κέντρο Συμβουλευτικής και Ψυχολογικής Υποστήριξης “Επαφή”. 

 

Σελίδα 1 από 12

Επικοινωνήστε μαζί μας στο vimapoliti@gmail.com ή απευθείας στην φόρμα επικοινωνίας

Please, enter your name
Please, enter your e-mail address Mail address is not not valid
Please, enter your message